Kategoriler
Devlet ve Politika

İŞ KANUNUNUN UYGULAMA ALANI

4857 sayılı İş Kanunu ilke olarak tüm sanayi, ticaret ve tarım faaliyetleri ile buralarda çalışanları kapsamına almışsa da; bu ilkenin bir kısım istisnaları da mevcuttur.

A. İSTİSNALAR

a. Deniz Taşıma işleri: 4857 sayılı iş Kanunu deniztaşıma işlerine uygulanmaz. Kıyılarda veya liman ve iskelelerde; gemilerden karaya ve karadangemilere yapılan yükleme ve boşaltma işleri, ile Deniz İş Kanunu kapsamına girmeyen ve tarımişlerinden sayılmayan, denizlerde çalışan su ürünleri üreticileri ile ilgili işler İş Kanunu kapsamıiçindedir.

b. Hava Taşıma işleri: Hava taşımacılığı da iş Kanununun uygulama alanı dışındadır. Bu istisnada da esas olan sadece hava taşıma işleridir (pilot, hostes, makinist v.b). Buna karşılık havacılığın bütün yer tesislerinde yapılan işler ile havada yapılan fakat taşımacılık faaliyeti dışında kalan işler, iş Kanununun uygulama alanı içine alınmıştır. ( zirai mücadele pilotları)

c. 50 veya Daha Az işçi Çalıştırılan Tarım veOrman İşleri: 50 ye da daha az işçi ile yapılan tarım ve orman işleri İş Kanununun kapsamındançıkarılmıştır. Söz konusu işler50’den çok işçi ile yapılıyorsa İş Kanununun uygulama alanına girmektedir. Ayrıca tarımsanatları, tarım aletleri, makine ve parçalarının yapıldığı atölye ve fabrikalarda görülen işler, tarımişletmeleri içinde yapılan yapı işleri ve halkın yararlanmasına açık veya bir işyerinin eklentisiniteliğinde bulunan park ve bahçe işleri İş Kanunu kapsamına almıştır.

ÖNEMLİ NOT Bütün tarım iş işçileri hakkında ücret, ücretin ödenmesi ücretin saklı kısmı, ücret hesap pusulası,ücret kesme cezasına ilişkin hükümler diğer faaliyetlerden ayırım yapılmaksızın uygulanır.

d. Evde Yapılan El Sanatlarına İlişkin işler: Evde yapılan ve aile üyeleri ya da hısımlararasında dışarıdan yabancı işçi almaksızın gerçekleştirilen el sanatlarına ilişkin işlerde İşKanununun hükümleri uygulanmaz.

e. Ev Hizmetleri: İş Kanununun uygulama alanıdışında bıraktığı bir başka faaliyet ise ev hizmetleridir. Ev hizmetleri deyimiyle kastedilençamaşırcılık, çocuk bakımı, temizlik gibi işlerdir. Ev hizmetleri işlerinin süreklilik arz etmesidurumunda İş Kanunu hükümleri uygulanır.

f. Sporcular: Bu hüküm, kulüp tüzel kişiliğine iş sözleşmesi ile bağlı bulunan profesyonelsporculara ilişkindir. Diğer yandan; amatör sporcular açısından zaten iş sözleşmesinin varlığıdüşünülemez; zira bunlar iş sözleşmesi ile çalışmadıkları gibi, faaliyetleri bakımından ücret dealmazlar.

g. Esnaf Ve Sanatkarlar Meslek KuruluşlarıKanununun 3. Maddesinin (a) Bendindeki Tarife Uygun Üç Kişinin Çalıştığı iş Yerleri: Esnaf veya sanatkârlara ait işyerlerinde en çok 3 kişiyle yapılan işlere İş Kanunu hükümleri uygulanmaz.

h. Rehabilite Edilenler: Rehabilite edilenler de İş Kanununun uygulama alanı dışındatutulmuşlardır.Rehabilitasyon (işe alıştırma), işçilerden; sürekli iş göremez ya da malul hale gelmiş yahutgelebilecekleri tıbben kabul edilmiş kişilerin, kendi mesleklerinde ya da yeni bir meslekteçalışabilmelerini sağlamak amacı ile yapılan tıbbi bakım ve mesleki eğitimi ifade eder.

i. Çıraklar: İş Yasasının, iş sağlığı ve iş güvenliği hükümleri saklı kalmak üzere diğer hükümleri çıraklara uygulanmaz. Çıraklar yönünden iş Kanunu sadece iş sağlığı ve iş güvenliği kuralları bakımından geçerlidir. Bunun dışında çalışmaya ilişkin hususlarda Mesleki Eğitim Kanuna tabidirler.

j. Aile Ekonomisi içinde Kalan Tarımla İlgili Her Çeşit Yapı işleri: İş Kanunu bu nitelikteki faaliyetleri de uygulama alanı dışında bırakmıştır. Ancak, bu hükmün uygulanması iki koşulun birlikte gerçekleşmesine bağlanmıştır. Önce söz konusu yapı işi, tarımla ilgili bir yapı işi olmalıdır. İkincisi ise bu yapı işi aile ekonomisi sınırları içinde olmalıdır.

Bir cevap yazın